حقوق زن و شوهر
همه اختلافاتی که در خانواده ها وجود دارد طلاق ها و جدایی هایی که در خانواده ها رخ می دهد بر اثر عدم آشنایی و عدم آگاهی زن و مرد نسبت به حقوقشان است. اگر زن و مرد از حقوق یکدیگر اطلاع داشته باشند، هرگز اختلافی در خانواده رخ نمی دهد و با طلاق و جدایی کانون خانواده از هم نمی پاشد.
خداوند متعال در قرآن می فرماید: (و لهن مثل الذی علیهن بالمعروف) زنان حق و حقوقاتی دارند بر گردن مردان همانطور که مردان حق و حقوقاتی بر گردن زنان دارند، پیامبر می فرمایند: (ان لکم من نسائکم حقا و لنسائکم علیکم حقا) شما مردان بر گردن زنان حق دارید و زنان هم بر گردن مردان حق دارند.
زن و مرد اگر قبل از ازدواج ملاک انتخاب همسر را که اسلام بیان کرده را رعایت کنند و مد نظر قرار دهند هرگز اختلافی بین زن و مرد به وجود نخواهد آمد. اما متاسفانه ازدواج هایی منجر به جدایی یا به دعوا و اختلافات می انجامد که ملاک انتخاب همسر در آن رعایت نشده باشد.
از حضرت عمر سوال شد فرزند چه حقی بر گردن پدر دارد؟ فرمودند: یکی از حق و حقوقی که فرزند بر گردن پدر دارد اینکه مادر خوبی برای فرزندان خود انتخاب کند، یعنی همسری را انتخاب کند که فردا که این همسر مادر فرزندان او می شود همسر و مادر خوبی باشد.
دوم: اینکه برای فرزندانش اسم خوبی انتخاب کند، متاسفانه بسیاری از اسمهایی که امروزه عده ای می گذارند اصلا به معنا و مفاهیم اسم توجه نمی کنند. یک زمانی لباس پوشیدن مد بود، ولی امروزه اسم گذاشتن مد است.
یکی از حقوقی که فرزند بر گردن پدر دارد این است وقتی که فرزند متولد می شود، نام خوب و اسلامی برایش انتخاب کند.
سوم: اینکه به او قرآن بیاموزد، پیامبر هم ملاک انتخاب همسر را بیان می کنند که اگر جوانان عزیز به این ملاک ها توجه کنند هیچ گاه در خانواده آنها اختلافی رخ نمی دهد. پیامبر می فرمایند: (تنکح المراة لا ربع لما لها و لحسبها و لجمالها و لدینها فاظفر بذات الدین تربت یداک) معمولا جوانی که به خواستگاری دختری می رود، یکی از این چهار مورد را مد نظر قرار می دهد. یا اینکه می بیند دختر پولدار است و یا اینکه ارث پدری دارد، به این خاطر به خواستگاری او می رود. این جوان در حقیقت با این دختر ازدواج نکرده بلکه با مالش ازدواج کرده است.
تا زمانی که مال و ثروت او است، شاید دو طرف زندگی آرامی داشته باشند. اگر زمانی زن بگوید که من ریالی از حقوق خودم را در زندگی تو خرج نمی کنم یا مال و ثروت از بین رفت از آن لحظه اختلافات شروع می شود یا ممکن است که خواستگاری به خاطر زیبایی دختر باشد اما فکر نمی کنند که اگر زمانی در یک اتفاقی مثل تصادف و یا بیماری و یا تبی دختر زیبایی خودش را از دست داد، آن وقت آن شوهر بیچاره باید تمام عمرش را باید عزادار باشد.
سوم فرمودند: یا خواستگاری ممکن است به خاطر اصل و نسب پدر دختر باشد، حالا گیرم که پدر تو بود فاضل – از فضل پدر تو را چه حاصل - وقتی که این دو نفر ازدواج می کنند می بیند که از این اصل و نسبی که پدر دارد سودی برای او ندارد، از اینجا است که اختلافات شروع می شود.
چهارم فرمودند: عده ای از جوانها هستند که به دنبال همسر متقی و دیندار می روند، پیامبر فرمودند: که شما دنبال دختر دیندار بروید! که پایه و اساس استحکام زناشویی همین دیانت و تقوا است.
شخصی نزد امام حسن آمد و عرض کرد که من دختری دم بخت دارم و می خواهم شوهر بدهم شما چه کسی را شایسته می دانید؟ فرمودند: (قال زوجها فمن یتقی الله فان احبها اکرامها و ان ابغضها لم یظلمها) سعی کن شوهرش انسان متقی و پرهیزگار و دیندار باشد. انسان متقی و پرهیزگار اگر زنش را دوست داشته باشد بسیار او را اکرام می کند و اگر هم دوست نداشته باشد لااقل به او ظلم نمی کند.
پیامبر فرمودند: (ایاکم و خضراء الدمن قالوا و ما خضراء الدمن یا رسول الله قال المرءة الحسناء فی المنبت السوء) از زنهایی که مانند علف هرزه هستند دوری جویید و به خواستگاری آنها نروید سوال شد یا رسول الله این علف های هرزه چه کسانی هستند؟ فرمودند: آن زن زیبایی که در خانوده بد پرورش یافته باشد.
زمانیکه یک جوان اینها را ملاک ازدواج قرار دهد و بر مبنای مال، ثروت ، زیبایی یا حسب و نصب زن ازداج می کند، این ازدواج، ازدواج موفقی نخواهد بود.
زن خوب و شایسته بهترین نعمت دنیا است. پیامبر می فرمایند: (الدنیا متاع و خیر متاعها المراة الصالحة) دنیا متاع است و بهترین متاع دنیا زنی شایسته است.
زن شایسته چه صفتی دارد؟ در روایتی می فرمایند: (خیر النساء امراة ان نظرت الیها سرتک و ان امرتها اطاعتک و ان غبت عنها حفظتک فی مالک و نفسها) بهترین زن، زنی است که وقتی که شوهر به او نگاه می کند با یک نگاه او را شاد می کند. وقتی که شوهر خسته از بیرون می آید با یک نگاه خستگی را از تن او بیرون می کند. نه مثل بعضی از زنها که اگر شوهر پنج دقیقه دیرتر به خانه بیاید شروع به غر غر می کنند.
زن خوب زنی است که وقتی که شوهر به خانه می آید با نگاه او را خوشحال کند و هنگامی که شوهر به او دستور می دهد و دستورش هم دستور شرعی است مثلا می گوید تو حق نداری که آرایش کنی و به فلان مجلس بروی حق نداری که با این لباس به فلان مجلس بروی آن چه که شریعت دستور داده از شوهرش اطاعت کند و هنگامی که شوهر در خانه نیست در غیاب شوهر حافظ مال او باشد و به مال شوهرش خیانت نکند، عفیف و پاکدامن باشد. ممکن است زنی مرتکب زنا نشود ولی ممکن است با نگاه کردن به نامحرم و صحبت کردن با نامحرمی که شوهرش راضی نیست این خیانت است. زن خوب کسی است که این خصلتها را داشته باشد.
پیامبر می فرمایند (من رزقه الله امراة صالحة فقد اعانه علی شطر دینه فلیتق الله فی الشطر الثانی) هر کسی که خدا زن شایسته ای را نصیب او کرده باشد در نصف دینش او را یاری کرده است و نصف دینش تکمیل شده است و در نصف دیگر که همان اطاعت از دستورات خدا و اجتناب از حرامها است باید از خدا بترسد.
بسیاری از مفسرین در بیان این آیه قرآن که خداوند می فرماید: (ربنا آتنا فی الدنیا حسنة و فی الاخرة حسنة و قنا عذاب النار) پروردگارا به ما در دنیا و آخرت نیکی عطا فرما! در رابطه با نیکی در دنیا می فرمایند: نیکی دنیا همسر شایسته است. انسان باید دعا کند خدایا به ما همسر شایسته ای عطا بفرما!
پیامبر در باره یکی از نشانه های سعادت و خوشبختی دنیا می فرمایند: (من سعادة المرء المراة الصالحة الجار الصالح و المرکب الهنی و المسکن الواسع) چهار چیز علامت سعادت و خوشبختی انسان در دنیا است. اول همسر شایسته و نیکو. دوم داشتن خانه خوب. سوم داشتن همسایه خوب و چهارم داشتن وسیله خوب. این چهار تا علامت سعادت و خوشبختی در دنیا است.
همان طور که مرد دوست دارد همسر شایسته ای داشته باشد زن هم دوست دارد که شوهر شایسته ای داشته باشد. اما ملاک شوهر شایسته چیست؟ باز هم قبل از ازدواج زن باید شوهری را انتخاب کند که پایه های پیمان زنا شویی را استحکام بخشد.
پیامبر می فرمایند: (اذا جاءکم من ترضون دینه و خلقه فزوجوه الا تفعلوا تکن فتنة فی الارض و فساد کبیر) وقتی که جوانی به خواستگاری دختر شما می آید اگر می بینید که دیندار است و اخلاق اسلامی دارد و متخلق به اخلاق قرآن است او را رد نکنید. نگویید که آقا شما که ماشین و منزل ندارید و درآمد آنچنانی ندارید. اگر این جوان دیندار و با اخلاق به اندازه ای که می تواند زندگی مشترکی را اداره کند او را رد نکنید و قبول کنید. این بهانه است که این آقا پول و حقوق بالایی ندارد، من به او زن نمی دهم! اگر شما این کار را کردید فتنه و فساد بزرگی در روی زمین رخ خواهد داد.
